Üç kavram, üç ayrı soru
Üçü sık karıştırılır ama farklı sorulara cevap verir.
- OEM numarası: parçayı üreten firmanın verdiği numara. Garanti ve teknik doküman bu numaraya bağlıdır.
- Muadil, aynı işi gören başka üretici ya da marka parçadır. Ölçüsü ve bağlantısı uyar, ömrü ve fiyatı farklı olabilir.
- Çapraz referans, aynı parçanın farklı kodlarla anılmasıdır: üretici numarası, tedarikçi katalog kodu, sizin eski iç kodunuz. Bunlar farklı parça değil, aynı parçanın adlarıdır.
Aynı kart mı, ayrı kart mı
Kart sayısını siz belirlersiniz. Aşağıdaki durumlar tipik seçimleri gösterir:
- Aynı parça, farklı kod (tedarikçi kodu, eski iç kod) → aynı kart. Eski kodu aramada çıkacak bir alana yazın.
- Onaylı muadil, fiyat farkı küçük, garanti ve güvenlik etkisi yok → aynı kart olabilir; ama maliyet iki fiyatın ortalaması olur (aşağıdaki hesap).
- Muadil ile OEM arasında fiyat farkı büyük → ayrı kart; marka alanı farklı yazılır.
- Muadilin ömrü kısa ya da garantiyi etkiliyor → ayrı kart; tüketim raporunda ayrı görünür.
- Muadil yalnız belirli bir makine grubuna onaylı → ayrı kart ve yalnız o grup için uyumluluk satırı.
Aynı kartta iki fiyat maliyeti nasıl kaydırır
Reper Axis'te iş emri kaleminde fiyat elle girilmemişse sarf, kartın ağırlıklı ortalama maliyetinden yazılır. Aynı kartta iki farklı marka tutulursa ortalama, hangi parçanın makineye takıldığından bağımsız çalışır.
Örnek (rakamlar varsayımdır): stokta 10 adet OEM filtre 1.500 TL'den, 10 adet muadil filtre 900 TL'den, aynı kartta. Ortalama (10 × 1.500 + 10 × 900) ÷ 20 = 1.200 TL. Yirmi filtre takıldığında toplam maliyet 24.000 TL çıkar ve gerçek toplamla (15.000 + 9.000) aynıdır; ama tek tek iş emirlerine bakınca OEM'in takıldığı makineye 300 TL eksik, muadilin takıldığı makineye 300 TL fazla yazılmıştır. Toplam doğru, makine ve proje dağılımı yanlıştır.
Fiyat farkı küçükse bu kayma önemsenmeyebilir; fark büyüdükçe ayrı kart, makine başına maliyet kıyasını korur.
Muadil kullanım kararı kimin
Muadil kullanımı teknik sorumluluktur: bakım mühendisi ya da atölye şefi, makine tipine ve çalışma koşuluna göre hangi alternatifin kabul edildiğine yazılı karar verir. Kartın notuna şu dört bilgi yazılır: hangi marka, hangi makinelerde, kim onayladı, hangi tarihte.
Garantisi süren makinede muadil parça garantiyi etkileyebilir; üreticinin yazılı şartı olmadan muadil takılmaz. Sahada acil ihtiyaç doğarsa kararı veren kişi iş emri notuna gerekçeyi yazar; ertesi gün karar kart notuna işlenir.
Aramada eski kodu kaybetmemek
Usta parçayı genelde ezberlediği numarayla ya da kısa adıyla ister. Parça aramasında kod, ad, OEM no ve barkod alanları taranır. Kodu parça adının sonuna ("... (eski: HF-220)") yazmak ya da üretici numarasını OEM No alanına koymak, aramanın bulacağı bir yer açar.
İş emrinde parça seçerken makine bağlamında yapılan arama uyumlu kartları öne alır. Muadil bilgisini kart notu ve marka alanıyla taşıyın.
Yılda bir temizlik
Son on iki ayda hareket görmeyen kartları listeleyin ve gereksiz olanları pasife alın. Hareketi olan kart silinemez, pasife alınır; bu kayıtlı geçmişi korur. Aynı işi gören birden fazla kart varsa Parça Tüketim Raporu'nu parça bazında açıp hangisinin gerçekten kullanıldığına bakın; kullanılmayan kart pasife alınır, kalan kartın notu güncellenir. Stok tarafındaki diğer düzen için yedek parça stok takibi rehberine bakın.

